Kök Kanseri Hastalığı Belirtileri, Nedenleri Ve Mücadele Yöntemleri
🌿 1. Kök Kanseri Nedir?
-
Tanım: Kök kanseri, çoğunlukla Agrobacterium tumefaciens bakterisinin neden olduğu bir hastalıktır.
-
Hastalık tipi: Bakteriyel, toprak kaynaklı.
-
Konukçuları: Çok geniş bir konukçu yelpazesi vardır; meyve ağaçları (elma, armut, kiraz), sebzeler (domates, patlıcan, biber) ve süs bitkileri (gül, söğüt) etkilenebilir.
-
Özellik: Bitkinin kök veya gövde diplerinde urumsu şişlikler (tumor benzeri çıkıntılar) oluşur.

🦠 2. Etmeni
-
Bakteri: Agrobacterium tumefaciens
-
Yaşam şekli:
-
Toprakta ve bitki artıklarında uzun süre canlı kalabilir.
-
Kök ve gövde zedelenmelerinden bitkiye girer.
-
-
Bulaşma:
-
Zedelenmiş kökler ve fideler
-
Bulaşık toprak ve aletler
-

🌱 3. Belirtileri
Kök ve Gövde:
-
Köklerde veya kök boğazında sert, urumsu çıkıntılar
-
Başlangıçta küçük, daha sonra büyüyen tümör benzeri kitleler
-
Etkilenen kökler zayıf ve düzensiz gelişir
-
Şiddetli enfeksiyonlarda kök çürümesi ve bitki ölümü görülebilir
Toprak Üstü:
-
Bitki solgun ve cılız görünür
-
Yapraklarda sararma ve zayıf büyüme
-
Meyve tutumu düşebilir, bitki verimsizleşir
Fidelerde:
-
Zedelenen köklerde tümör oluşumu
-
Fideler çürüyebilir veya gelişemez
⚠️ 4. Hastalığın Nedenleri ve Risk Faktörleri
| Faktör | Etkisi |
|---|---|
| Toprakta bakterinin varlığı | Enfeksiyon kaynağı |
| Kök ve gövde yaralanmaları | Bakteri giriş kapısı oluşturur |
| Fidelerin zayıf veya stresli olması | Enfeksiyon riskini artırır |
| Sık ve sulak toprak | Bakteri çoğalmasını kolaylaştırır |
🛠️ 5. Mücadele Yöntemleri
🌱 A. Kültürel Önlemler
-
Sağlıklı ve sertifikalı fide kullanın
-
Toprak sterilizasyonu veya solarizasyon
-
Zedelenmiş kökleri ekmeyin
-
Bitkiler arası uygun mesafe
-
Enfekte bitkilerin sökümü ve imhası
💧 B. Fiziksel Önlemler
-
Enfekte kök ve gövde kısımlarını kesip uzaklaştırın
-
Toprak değişimi ile temiz fide dikimi
🧪 C. Kimyasal Mücadele
-
Direkt bir bakteri ilacı etkisi sınırlıdır.
-
Ancak fidelerin köklerini cuprous veya bakır bazlı bakterisitler ile dezenfekte edebilirsiniz.
🌿 D. Biyolojik Mücadele
-
Bazı Agrobacterium antagonisti bakteriler (örn. Bacillus subtilis) fidelerde koruyucu olarak kullanılabilir.
-
Toprak sağlığını artıracak mikroorganizmalar enfeksiyon riskini düşürebilir.
🔍 6. Ayırt Edici Özellikler
| Özellik | Kök Kanseri | Kök Çürüklüğü (Fungal) |
|---|---|---|
| Görünüm | Sert, urumsu tümörler | Yumuşak, çürük kökler |
| Renk | Açık kahverengi veya gri | Kahverengi-siyah, ıslak doku |
| Koku | Genellikle koku yok | Kötü çürük kokusu olabilir |
| Bulaşma | Bakteri, zedelenmiş kök | Mantar, toprak ve su |
| Toprak Üstü Belirtiler | Solgunluk ve zayıf büyüme | Solgunluk, yaprak sararması |
📋 7. Özet Önleme ve Kontrol
-
Sağlıklı fide ve tohum kullanımı
-
Toprak sterilizasyonu ve solarizasyon
-
Zedelenmiş bitkileri ekmeme
-
Enfekte bitkilerin imhası
-
Biyolojik ajanlar ve bakır bazlı bakterisitler



