Kabakgillerde Külleme Hastalığı Belirtileri, Nedenleri Ve Mücadelesi
Kabakgillerde Külleme Hastalığı (Podosphaera xanthii ve Erysiphe cichoracearum) — kabak, salatalık, kabak çekirdeği, kavun ve karpuz gibi kabakgillerde yaygın görülen fungal bir hastalıktır. Özellikle sıcak ve kuru havalarda hızlı yayılır ve yaprak, sürgün ve meyvelerde zarar yapar.
Aşağıda belirtileri, nedenleri ve mücadele yöntemleri ayrıntılı şekilde verilmiştir 👇
🍃 1. Külleme Hastalığının Belirtileri

🌿 Yapraklarda:
-
İlk belirtiler: yaprakların üst yüzeyinde beyaz, unumsu toz görünümü
-
Lekeler önce küçük, sonra birleşerek yaprak yüzeyini kaplar
-
Şiddetli enfeksiyonda yapraklar buruşur, sararır ve dökülür
🌱 Sürgünlerde ve Gövde:
-
Sürgünlerin üst yüzeyinde ince beyaz küf tabakası
-
Büyüme durur, sürgünler zayıf ve kırılgan hale gelir
🍉 Meyvelerde:
-
Meyve yüzeyinde ince beyaz unumsu tabaka
-
İleri aşamada çürüme ve deformasyon görülebilir
-
Kalitesi ve pazar değeri düşer
🔬 2. Nedenleri
🦠 Etmen:
-
Hastalığa neden olan mantarlar:
-
Podosphaera xanthii (en yaygın)
-
Erysiphe cichoracearum
-
🌦️ Bulaşma ve Yayılma Şartları:
-
Sporlar rüzgarla taşınır, su damlası ile yayılım sınırlıdır
-
Yüksek sıcaklık (20–30°C) ve düşük nem külleme için uygundur
-
Bitki yüzeyinde yoğun ve sık yaprak hastalığın hızla yayılmasına neden olur
⚠️ Risk Faktörleri:
-
Seralarda veya sık dikilmiş tarlalarda düşük hava sirkülasyonu
-
Bitki yoğunluğu fazla olan alanlar
-
Önceki yıl enfekte olmuş bitki artıklarının tarlada bırakılması
🛠️ 3. Mücadele Yöntemleri
Külleme hastalığı fungal bir hastalık olduğu için önleyici ve koruyucu uygulamalar önemlidir.
🌾 A. Kültürel Önlemler
-
Hastalıksız tohum ve fideler kullanmak
-
Bitkiler arası mesafeyi yeterli bırakmak
-
Hava sirkülasyonunu artırır, nemi düşürür
-
-
Bitki artıklarını temizlemek ve yakmak
-
Sulamayı yaprak ıslatmadan yapmak
-
Damla sulama tercih edilmelidir
-
-
Seralarda havalandırmayı sağlamak
💧 B. Kimyasal Mücadele
-
Koruyucu ve tedavi edici fungisitler:
-
Siproconazol, Tebuconazol, Bakır içeren preparatlar
-
Kükürt bazlı toz veya spreyler seralarda yaygın olarak kullanılır
-
-
İlk belirtiler görüldüğünde hızla uygulama yapılmalı
-
7–10 gün arayla tekrarlanabilir
🌱 C. Biyolojik Mücadele
-
Bacillus subtilis, Trichoderma spp. gibi biyolojik ajanlar
-
Yaprak yüzeyine uygulandığında mantar sporlarının gelişmesini engeller
-
-
Kimyasal uygulamalarla kombine edildiğinde etki daha yüksektir
🪴 D. Mekanik ve Önleyici Önlemler
-
Hastalıklı yaprak, sürgün ve meyveler sahadan uzaklaştırılmalı
-
Seralarda ışık ve hava dolaşımı artırılmalı
⚖️ 4. Entegre Mücadele Takvimi (Özet)
| Dönem | Uygulama | Amaç |
|---|---|---|
| Tohum Ekim Öncesi | Sağlıklı tohum seçimi + tohum dezenfeksiyonu | Hastalık kaynağını önlemek |
| Fideler Çıkarken | Biyolojik ajan uygulaması | Koruyucu bariyer oluşturmak |
| İlk Yapraklar | Koruyucu fungisit uygulaması | Hastalığın yayılmasını önlemek |
| Meyve Tutumu | Gözlem + gerekirse tekrar ilaçlama | Meyve enfeksiyonunu azaltmak |
| Hasat Sonrası | Bitki artıkları temizliği ve yakılması | Topraktan bulaşmayı engellemek |
🧩 5. Kısa Özet
| Başlık | Bilgi |
|---|---|
| Etmen | Podosphaera xanthii, Erysiphe cichoracearum (fungus) |
| Belirtiler | Yaprak, sürgün ve meyvede beyaz unumsu küf |
| Bulaşma | Rüzgarla taşınan sporlar, bitki artıkları |
| Risk Faktörleri | Sık dikim, düşük hava sirkülasyonu, seralarda yoğunluk |
| Mücadele | Sağlıklı tohum, bitki aralığı, hijyen, fungisit ve biyolojik ajan |
| Tedavi | Hastalık başladıktan sonra koruyucu ve tedavi edici fungisitler uygulanır |
- nisagül
- ***@sorhocam.com





