Toprak Ph Sının Yükseltilmesi Nasıl Olur?
Toprak pH'sını yükseltmek, yani toprağı daha az asidik (daha alkali) hale getirmek için çeşitli yöntemler vardır. Genellikle, pH değeri 6.5'in altına düştüğünde toprak asidik kabul edilir ve bu durumda bazı bitkiler yeterli besin alamaz. Bu nedenle toprağın pH'ını dengelemek verimliliği artırmak için önemlidir.
🌱 Toprak pH'sı Neden Yükseltilir?
-
Asidik topraklarda bazı bitki besin elementleri (özellikle fosfor, kalsiyum, magnezyum) alınamaz hale gelir.
-
Bazı mikroorganizmalar asidik ortamda çalışamaz.
-
Bitki kök gelişimi olumsuz etkilenir.
🔼 Toprak pH'sı Nasıl Yükseltilir?
1. Kireçleme (En Yaygın Yöntem)
Toprağa kalsiyum karbonat (CaCO₃) veya kalsiyum magnezyum karbonat (dolomit) eklenmesidir.
Kullanılan Malzemeler:
| Kireç Türü | İçerik | Özellik |
|---|---|---|
| Kalsiyum karbonat (kireç taşı) | CaCO₃ | En yaygın |
| Sönmemiş kireç | CaO | Daha hızlı etki |
| Sönmüş kireç | Ca(OH)₂ | Daha aktif ama daha pahalı |
| Dolomit kireç | CaCO₃ + MgCO₃ | Magnezyum da sağlar |
Uygulama:
-
Uygulanacak miktar, toprak analizine göre belirlenmelidir.
-
Genellikle 1–3 ton/hektar arasında değişir.
-
Sonbahar veya ilkbahar aylarında uygulanır.
-
Toprağa serpilir ve sürülerek karıştırılır.
2. Odun Külü
-
Odun külü alkali bir yapıya sahiptir.
-
Az miktarda kullanıldığında pH'ı yükseltir.
-
Ancak fazla kullanılırsa tuzluluk yaratabilir.
3. Ezilmiş Deniz Kabukları / Mermer Tozu
-
Kalsiyum karbonat içerir.
-
Etkisi yavaş ama uzun sürelidir.
-
Organik tarımda tercih edilir.
4. Tarım Jipsi?
DİKKAT! Tarım jipsi (kalsiyum sülfat) pH'ı yükseltmez, sadece toprağı gevşetir ve sodyum fazlasını atar. Bu konuda sıkça yanlış anlaşılır.
⏱ Ne Kadar Sürede Etki Eder?
-
Kireçleme etkisi genellikle 3–6 ay içinde başlar.
-
Etki süresi kullanılan malzemenin tanecik boyutuna ve toprağın yapısına bağlıdır.
⚠️ Dikkat Edilmesi Gerekenler
-
Toprak analizi yaptırmadan kesinlikle kireçleme yapılmamalıdır.
-
Fazla kireçleme, mikro besin (özellikle demir, çinko) alımını engelleyebilir.
-
pH 7.5'in üzerine çıkarsa bazik (alkali) stres oluşabilir.
📌 Özet:
| Yöntem | Etki Süresi | Maliyet | Not |
|---|---|---|---|
| Kalsiyum karbonat | Orta | Düşük | En yaygın ve güvenli |
| Sönmemiş kireç | Hızlı | Orta | Kontrollü kullanılmalı |
| Odun külü | Hızlı | Düşük | Organik, ama dikkatli |
| Dolomit | Orta | Orta | Magnezyum da sağlar |