Turp Yetiştiriciliğinde Gübreleme Programı Nasıl Olmalıdır?
Turp Yetiştiriciliğinde Gübreleme Programı, turpun sağlıklı büyümesi, hızlı gelişimi ve yüksek verim elde edilmesi için oldukça önemlidir. Turp, kısa sürede büyüyen ve kökleri için yoğun besin maddelerine ihtiyaç duyan bir bitkidir. Özellikle azot, fosfor ve potasyum gibi temel besin maddeleri ile birlikte bazı mikrobesinler de turp için gereklidir. İyi bir gübreleme programı, turpun hem yaprak gelişimini hem de kök büyümesini destekler. Ayrıca, uygun gübreleme ile turp köklerinin düzgün ve kaliteli olmasını sağlamak mümkündür.

Turp Yetiştiriciliğinde Gübreleme Programı
1. Toprak Hazırlığı ve Toprak Analizi
Ekim öncesi, toprak analizi yaparak, toprağın mevcut besin seviyelerini öğrenmek çok önemlidir. Turp, özellikle hafif ve iyi drene olmuş topraklarda en iyi şekilde gelişir. Toprak pH'ı 6.0-7.0 arasında olmalıdır. Toprak Hazırlığı: Toprağın havalandırılması ve iyi işlenmesi gerekir. Ayrıca, toprakta yeterli miktarda organik madde bulunması, turp köklerinin sağlıklı gelişmesini sağlar. Yabancı otlar da temizlenmelidir.
2. Gübreleme Programı
Turp, azot, fosfor ve potasyum gibi temel besin maddelerinin yanı sıra mikrobesinlere de ihtiyaç duyar. Aşağıda, turp yetiştiriciliği için önerilen gübreleme programı ve bu programın farklı büyüme dönemlerine göre detayları yer almaktadır.
a. Toprak Hazırlığı (Ekim Öncesi)
Ekim öncesi dönemde, toprakta yeterli miktarda temel besin maddelerinin bulunması gerekir. Toprağa uygulanacak gübreler, toprakla karıştırılmalıdır.
-
Azot (N): Turp, kök gelişimi için azot ihtiyacı olan bir bitkidir, ancak fazla azot, aşırı yeşil yaprak büyümesine neden olabilir. 10-15 kg/da azotlu gübre önerilir.
-
Fosfor (P2O5): Fosfor, kök gelişimi için önemlidir. Turp köklerinin düzgün ve sağlıklı büyüyebilmesi için fosforlu gübrelerin toprakla karıştırılması gereklidir. 15-20 kg/da fosforlu gübre uygulanabilir.
-
Potasyum (K2O): Potasyum, köklerin sağlıklı gelişmesi ve hastalık direncinin artırılması için gereklidir. 10-15 kg/da potasyum gübresi kullanılabilir.
-
Kalsiyum (Ca): Kalsiyum, turpların düzgün ve kaliteli olmasını sağlar. Ayrıca, kalsiyum eksikliği kök çatlamasına yol açabilir. 5-10 kg/da kalsiyum gübresi (kalsiyum sülfat veya kalsiyum nitrat) uygulanabilir.
b. Erken Büyüme Dönemi (Çimlenme ve Yapraklanma)
Çimlenme ve yaprak büyümesi sırasında, turp bitkisi hızla gelişir. Bu dönemde köklerin gelişmesini destekleyecek gübreler kullanılır.
-
Azot (N): Azot, turp bitkisinin sağlıklı büyümesi için önemlidir. Bu dönemde, fazla azot bitkinin kök gelişimini olumsuz etkileyebilir. 10-15 kg/da azotlu gübre önerilir.
-
Fosfor (P2O5): Kök gelişimini hızlandırmak için fosfor ihtiyacı yüksektir. 10-15 kg/da fosforlu gübre eklenmesi uygundur.
-
Potasyum (K2O): Potasyum, bitkilerin su dengesini sağlar ve kök gelişimini destekler. 10-15 kg/da potasyum gübresi verilmesi uygundur.
c. Yaprak Gelişimi ve Kök Büyümesi Dönemi
Turp köklerinin büyümeye başladığı bu dönemde, kök gelişimini desteklemek için fosfor ve potasyum takviyesi önemlidir.
-
Azot (N): Azot, bu dönemde kontrollü bir şekilde verilmelidir. 10-15 kg/da azotlu gübre uygulanabilir.
-
Fosfor (P2O5): Fosfor, köklerin hızlı ve sağlıklı büyümesi için gereklidir. 10-15 kg/da fosforlu gübre verilmesi uygundur.
-
Potasyum (K2O): Potasyum, kök büyümesini artırır ve turpların kalitesini iyileştirir. 10-15 kg/da potasyum gübresi kullanılabilir.
-
Mikrobesinler (B, Zn, Fe): Bor, çinko ve demir gibi mikrobesinler, turp gelişiminde önemli rol oynar. Mikrobesin eksiklikleri, turplarda kalite kayıplarına ve kök bozukluklarına yol açabilir. Gerekirse foliar gübreleme ile mikrobesin desteği sağlanabilir.
d. Olgunlaşma ve Hasat Öncesi
Hasat öncesi, turpların olgunlaşmaya başlamasıyla birlikte, fazla azot verilmemelidir. Potasyum ve kalsiyum, kaliteyi artırmada etkilidir.
-
Azot (N): Azot, hasat öncesinde sınırlı miktarda verilmelidir. 5-10 kg/da azotlu gübre yeterlidir.
-
Potasyum (K2O): Potasyum, ürün kalitesini artırır ve meyve dayanıklılığını artırır. 10-15 kg/da potasyum gübresi uygulanabilir.
-
Kalsiyum (Ca): Kalsiyum, köklerin düzgün ve kaliteli olmasını sağlar. 5-10 kg/da kalsiyum gübresi verilmesi uygundur.
3. Gübreleme Yöntemleri
Turplarda gübrelerin doğru ve verimli şekilde uygulanması, yüksek verim ve kaliteli ürün elde etmek için kritik öneme sahiptir. Gübreleme yöntemleri arasında:
-
Toprak Altı Uygulama: Ekim sırasında gübrelerin toprakla karıştırılması, köklerin doğrudan beslenmesini sağlar.
-
Damla Sulama ve Fertilizasyon (Fertigation): Damla sulama ile yapılan gübreleme, bitkilerin su dengesini sağlamanın yanı sıra besin maddelerinin köklere doğrudan verilmesini sağlar.
-
Foliar Uygulama: Mikrobesin eksiklikleri durumunda, bor, çinko, demir gibi mikrobesinler yapraktan uygulanabilir.
4. Gübreleme Programı Tablosu
| Büyüme Dönemi | Azot (N) | Fosfor (P2O5) | Potasyum (K2O) | Kalsiyum (Ca) | Mikrobesinler (B, Zn, Fe, Mn) |
|---|---|---|---|---|---|
| Toprak Hazırlığı (Ekim Öncesi) | 10-15 kg/da (Azotlu gübre) | 15-20 kg/da | 10-15 kg/da | 5-10 kg/da | Bor, Çinko, Demir ihtiyacına göre |
| Erken Büyüme (Çimlenme, Yapraklar) | 10-15 kg/da (Azotlu gübre) | 10-15 kg/da | 10-15 kg/da | 10-15 kg/da | Foliar gübre gerekirse |
| Yaprak Gelişimi ve Kök Büyümesi | 10-15 kg/da | 10-15 kg/da | 10-15 kg/da | 10-15 kg/da | Bor, Çinko, Demir gerekirse |
| Olgunlaşma ve Hasat Öncesi | 5-10 kg/da | 5-10 kg/da | 10-15 kg/da | 5-10 kg/da | Foliar gübre gerekirse |
Sonuç
Turp yetiştiriciliğinde gübreleme, sağlıklı kök gelişimi ve yüksek kaliteli ürün elde etmek için kritik öneme sahiptir. Doğru miktarda azot, fosfor ve potasyum kullanımı, turpların sağlıklı büyümesini ve kaliteli olmasını sağlar. Ayrıca, mikrobesin takviyeleri ile turpların besin eksikliklerinin önüne geçmek, kaliteyi artıracaktır.