Kalsiyum (Ca) Gübresi Nedir, Ne Zaman Kullanılır Ve Faydaları Nelerdir?
Kalsiyum (Ca) gübresi, bitkilerin hücre duvarı oluşumu, kök gelişimi ve pH dengesi için kritik bir besin elementi sağlayan mineral gübredir. İşte detaylı açıklaması:
1. Kalsiyum (Ca) Gübresi Nedir?
-
Tanım: Toprağa verilen ve bitkilerin kalsiyum ihtiyacını karşılayan mineral gübre.
-
Bitkilerde rolü:
-
Hücre duvarı ve zarının sağlamlığı → bitki yapısı güçlenir
-
Kök uçlarında büyüme ve gelişmeyi destekler
-
Toprak pH’ını dengeler ve asidik toprakları nötralize eder
-
Meyve çatlamasını önler, kaliteyi artırır
-
-
Başlıca formları:
-
Kireç taşı (CaCO₃) → Toprak asiditesini azaltır, kalsiyum sağlar
-
Kalsiyum nitrat (Ca(NO₃)₂) → Kalsiyum ve azot sağlar, hızlı etkilidir
-
Kalsiyum sülfat (Alçıtaşı / CaSO₄·2H₂O) → Kalsiyum ve sülfat sağlar
-
Sıvı kalsiyum gübreleri → Sulama ile uygulanabilir
-
2. Kalsiyum Gübresi Ne Zaman Kullanılır?
Kalsiyumun bitkilerde etkili olması için uygulama zamanı önemlidir:
-
Toprak uygulaması:
-
Dikim veya ekim öncesi → toprak pH’ını dengeler ve kök gelişimini destekler
-
-
Gelişme ve meyve dolum dönemi:
-
Meyve ve sebzelerde çatlamayı önlemek ve kaliteyi artırmak için
-
-
Yaprak gübrelemesi (Ca(NO₃)₂ gibi):
-
Kalsiyum mobil olmadığı için doğrudan yaprak uygulaması erken dönemlerde etkili olur
-
3. Kalsiyum Gübresinin Faydaları
-
Kök ve gövde gelişimini destekler: Bitki daha güçlü ve sağlıklı olur
-
Meyve çatlamasını önler: Domates, biber, elma, armut gibi meyvelerde kaliteyi artırır
-
Hücre duvarını güçlendirir: Bitki hastalık ve streslerine karşı daha dayanıklı olur
-
Toprak asiditesini dengeler: Özellikle kireçli ve asidik topraklarda önemli
-
Besin elementlerinin alımını destekler: Magnezyum ve potasyum dengesi ile verimi artırır
4. Dikkat Edilmesi Gerekenler
-
Fazla kalsiyum → topraktaki magnezyum ve potasyum alımını azaltabilir
-
Kalsiyumun bitkide hareketi sınırlıdır → yaprak gübrelemesi gerektiğinde doğrudan yaprak uygulaması yapılmalıdır
-
Asidik topraklarda kireç uygulaması ile toprağın pH’ı dengelenmelidir
Kalsiyum (Ca) Gübresi Uygulama Tablosu
| Bitki Türü | Toplam Kalsiyum İhtiyacı (kg Ca/da) | Uygulama Zamanı | Uygulama Şekli | Notlar |
|---|---|---|---|---|
| Buğday / Arpa | 4–6 | Ekim öncesi veya toprak hazırlığı sırasında | Toprağa karıştırma | Asidik topraklarda kireç ile uygulanır |
| Mısır | 5–8 | Ekim öncesi veya 4–6 yaprak dönemi | Toprağa karıştırma veya sıralama | Kök gelişimini destekler |
| Ayçiçeği | 6–10 | Dikim veya çiçeklenme öncesi | Toprağa karıştırma | Tohum ve yağ kalitesini artırır |
| Patates | 8–12 | Dikim öncesi, yumru dolum dönemi | Toprağa karıştırma | Tane/yumru çatlamasını önler |
| Pamuk | 6–10 | Çimlenme sonrası, çiçeklenme öncesi | Toprağa karıştırma | Lif kalitesini artırır |
| Domates / Biber / Sebzeler | 5–10 | Fidelerin yerleştirilmesi sonrası, meyve dolum dönemi | Toprağa karıştırma veya yaprak uygulaması (Ca(NO₃)₂) | Meyve çatlamasını önler, kaliteyi artırır |
| Elma / Armut / Meyve Ağaçları | 8–12 | Tomurcuklanma öncesi, meyve dolum dönemi | Toprağa karıştırma veya yaprak uygulaması | Meyve çatlamasını ve çürüklüğünü önler |
| Çayır / Yem Bitkileri | 5–8 | İlkbahar, toprak hazırlığı sırasında | Toprağa karıştırma | Kök ve yaprak gelişimini destekler |
Uygulama İpuçları
-
Kalsiyum bitkilerde hareketsizdir, köklere yakın verilmesi önemlidir.
-
Meyve ve sebzelerde yaprak uygulaması özellikle meyve çatlamasını önler.
-
Asidik topraklarda kireç uygulaması ile pH düzenlemesi verimi artırır.
-
Fazla kalsiyum → potasyum ve magnezyum alımını azaltabilir, dengeli uygulama şarttır.
💡 Özet: Kalsiyum gübresi, bitkilerin hücre duvarı, kök gelişimi ve meyve kalitesi için kritik bir elementtir. Genellikle ekim/dikim öncesi toprak uygulaması ve gerekirse meyve/sebze döneminde yaprak uygulaması yapılır.
- Kalsiyum Amonyum Nitrat (CAN) Gübresi Nedir? Özellikleri Ve Kullanımı
- Kalsiyum Nitrat Gübrelemesi Nedir? Bitki Sağlığı Ve Verim İçin Önemli
- Kalsiyum Nitrat Gübresi Nedir?
- Kalsiyum Nitrat Gübresi Nedir? Özellikleri Ve Tarımsal Kullanımı
- Neden Yapraktan Gübreleme Yapılmalıdır? | Faydaları Ve Uygulama Rehber