Meyve Dökümleri Ve Meyve Seyreltilmesi Nedir Ve Ne Zaman Olur?
Meyve dökümü, bir meyve ağacının kendiliğinden meyvelerinin bir kısmını veya tamamını dalından atmasıdır. Meyve seyrelmesi ise, kaliteli ve iri meyve elde etmek amacıyla çiftçi tarafından yapılan bir uygulamadır.
İşte bu iki konunun detayları ve zamanları:
🍎 Meyve Dökümleri Nedir ve Ne Zaman Olur?
Meyve dökümü, ağacın fizyolojik, çevresel veya genetik nedenlerle meyve taslaklarını veya olgunlaşmaya yakın meyveleri dökmesi olayıdır. Ağaç, taşıyabileceğinden fazla olan meyve yükünü azaltmak, kısıtlı kaynakları (su ve besin) daha iyi meyvelere yönlendirmek ya da zayıf/hastalıklı meyveleri elemek için bu mekanizmayı kullanır.
Meyve ağaçlarında genellikle dört ana dökülme dönemi gözlemlenir:
| Döküm Dönemi | Ne Zaman Olur? | Temel Nedenler |
| 1. Çiçek/Tomurcuk Dökümü | Çiçeklenme döneminde veya hemen sonrasında. | Yetersiz soğuklama, don zararı, çok zayıf veya hasarlı çiçekler, yetersiz tozlaşma. |
| 2. Küçük Meyve Dökümü | Çiçeklenmeden sonraki ilk birkaç hafta (meyve tutumunun hemen ardından). | Yetersiz döllenme (düşük tohum sayısı), besin (özellikle Azot/Fosfor) ve su eksikliği, çok yüksek sıcaklıklar. |
| 3. Haziran Dökümü | İlkbahar sonu, yaz başı (Haziran-Temmuz). | Meyveler arası rekabet. Ağaç, besleyemeyeceği fazla sayıdaki meyveyi atar. Aşırı su stresi (yetersiz veya aşırı sulama) ve hava koşulları (yüksek sıcaklık/düşük nem) bu dökümü şiddetlendirir. |
| 4. Hasat Öncesi Döküm | Meyveler olgunlaşmaya yakınken. | Yüksek sıcaklık, su dengesizliği, hastalık/zararlılar veya Oksin gibi dökülmeyi önleyici hormonların azalması. |
🌳 Meyve Seyreltilmesi Nedir ve Ne Zaman Yapılır?
Meyve seyrelmesi, ağaçta doğal olarak oluşan aşırı meyve yükünü azaltmak, kalan meyvelerin iriliğini, kalitesini (renk, tat) ve pazar değerini artırmak amacıyla uygulanan kültürel bir işlemdir.
Amaçları:
-
Meyve Kalitesini Artırmak: Kalan meyvelere daha fazla besin ve su gitmesini sağlayarak irileşmelerini sağlamak.
-
Ağacın Dengesi: Aşırı yükten dolayı dalların kırılmasını veya ağacın dengesinin bozulmasını önlemek.
-
Periyodisiteyi Engellemek: Ağacın tüm enerjisini bir yıl meyveye harcayıp, ertesi yıl hiç meyve vermemesini (yıl aşırı verim eğilimi) engellemek.
Seyreltme Zamanı ve Yöntemleri:
Seyreltme ne kadar erken yapılırsa, meyve iriliği üzerindeki etkisi o kadar büyük olur.
-
Zamanlama:
-
En İyisi: Tam çiçeklenmeden sonraki ilk 2-6 hafta içinde (meyveler 1-2.5 cm çapa ulaşmadan).
-
En Geç: Mutlaka Haziran dökümü bittikten hemen sonra (temmuz ayından sonra yapılan seyreltmenin meyve iriliğine katkısı azalır).
-
-
Yöntemler:
-
Elle (Manuel) Seyreltme: En güvenilir yöntemdir. Zayıf, küçük, şekilsiz veya hastalıklı meyveler koparılır. Çeşide göre meyveler arasında 10-40 cm aralık bırakılır.
-
Kimyasal Seyreltme: Çiçeklenme veya meyve tutumunun erken aşamalarında, NAA (Naftalin Asetik Asit) veya Sevin gibi kimyasal maddeler kullanılarak, özellikle büyük ticari bahçelerde uygulanır.
-