Pazı Yetiştiriciliği Nasıl Yapılır?
🥬 Pazı Yetiştiriciliği: Temel Adımlar ve İpuçları
Pazı (Swiss Chard - Beta vulgaris var. cicla), ıspanakgiller familyasından, yaprak ve yaprak sapları tüketilen, serin iklim sebzesidir. Soğuğa dayanıklılığı sayesinde ilkbahar ve sonbahar dönemlerinde rahatlıkla yetiştirilebilir.
İşte pazı yetiştiriciliği için adım adım bir rehber:

1. İklim ve Toprak İsteği
| Özellik | İdeal Koşullar |
| İklim | Serin iklimi sever. Kısa süreli soğuklara dayanır ve kar örtüsü altında kışı geçirebilir. |
| Optimum Gelişme Sıcaklığı | 18-20°C |
| Tohum Çimlenme Sıcaklığı | 4°C'nin üzerindeki sıcaklıklarda çimlenir. |
| Toprak | Toprak isteği açısından seçici değildir, ancak en iyi verimi derin bünyeli, humusça zengin, killi veya tınlı topraklarda verir. |
| Toprak pH'sı | İdeal pH aralığı 6.5-7.0 olmalıdır. |
| Güneş Işığı | Tam güneşli yerleri sever, ancak çok sıcak yaz aylarında kısmi gölge toleransı da bulunur. |
2. Toprak Hazırlığı ve Gübreleme
Pazı, organik madde ve besin maddesi açısından zengin topraklarda en iyi şekilde gelişir.
-
Derin Sürüm: Toprak sonbaharda derin şekilde sürülmeli ve iyi işlenmiş, inceltilmiş bir tohum yatağı hazırlanmalıdır.
-
Organik Gübre: Taze çiftlik gübresinden hoşlanmaz. İlkbahar ekimi yapılacaksa, sonbaharda dekara (1000 m²) 3-4 ton veya en fazla 4-6 ton iyi yanmış ahır gübresi sürüm öncesinde toprağa karıştırılmalıdır.
-
Ticari Gübre: Toprak analizine göre, pazı özellikle potasyum ve kalsiyumdan hoşlanır.
-
Örnek Gübreleme (Dekar Başına Saf Madde): 6-8 kg Azot (N), 8-10 kg Fosfor ($P_2O_5$) ve 10-15 kg Potasyum ($K_2O$) önerilir.
-
3. Ekim ve Dikim
Pazı, genellikle doğrudan tarlaya tohum ekimiyle yetiştirilir.
📅 Ekim Zamanı
-
İlkbahar Ekimi: Don tehlikesinin geçtiği, toprağın işlenebilir hale geldiği erken ilkbahar (serin bölgelerde toprak sıcaklığı 10-12°C'yi bulduğunda).
-
Sonbahar Ekimi: Yaz aylarının sonu, sonbahar başı (Eylül-Ekim), kışlık ürün elde etmek için uygundur.
🌾 Ekim Yöntemi ve Aralıklar
-
Tohum Miktarı: Dekara ortalama 2-3 kg tohum kullanılır.
-
Ekim Şekli:
-
Geniş Alanlar: Mibzerle sıra halinde ekim daha avantajlıdır.
-
Küçük Alanlar: Tavaya serpme ekim yapılabilir.
-
-
Ekim Derinliği: Tohumlar 2-3 cm derinliğe ekilmelidir.
-
Aralıklar (Mibzerle Ekim):
-
Sıra arası: 50-75 cm
-
Sıra üzeri (Bitki arası): 20 cm
-
-
Çimlenme: Tohumlar ekimden itibaren ortalama 14-16 gün içinde çimlenirler.
-
Seyreltme: Eğer tohumlar sık ekilmişse, bitkiler 3-4 yaprak olduğunda seyreltilerek sıra üzeri mesafeye (20 cm) getirilmelidir.
4. Bakım İşlemleri
💧 Sulama
-
Pazı, iyi bir yaprak gelişimi ve gevrek bir yapı için düzenli ve yeterli neme ihtiyaç duyar.
-
Yöntem: Yağmurlama sulama pazı yetiştiriciliğinde en uygun ve başarılı yöntem olarak kabul edilir, çünkü yaprakların iyi gelişmesini sağlar ve kaliteyi artırır. Karıkla sulama da tercih edilebilir.
-
Püf Noktası: Fazla su kök çürüklüğüne neden olabilir, bu nedenle aşırı sulamadan kaçınılmalıdır.
🔪 Çapalama
-
Ekimden sonra yabancı ot mücadelesi için çapalama önemlidir.
-
Çapalama, toprağın kaymak tabakasını kırar ve havalandırarak nemin korunmasına yardımcı olur.
🌿 Ön Bitki Tercihi (Ekim Nöbeti)
-
Toprak yorgunluğunu önlemek için pazıdan önce baklagiller, salata, marul, lahana grubu sebzeler, domates veya tahıl yetiştirilmesi iyi bir ön bitki seçeneğidir.
5. Hasat
-
Zamanlama: Pazı, ekimden itibaren çeşide ve iklim koşullarına bağlı olarak 35-60 gün gibi kısa bir sürede hasada hazır hale gelebilir.
-
Hasat Yöntemi (Sürekli Hasat): Pazının dış kısımdaki en büyük, olgunlaşmış yaprakları teker teker, toprak yüzeyine yakın bir yerden bıçakla kesilerek hasat edilir. Bu, bitkinin merkezden yeni yaprak vermeye devam etmesini ve uzun süre ürün alınmasını sağlar.
-
Toplama Yöntemi (Tek Seferlik): Bitkinin tamamı toprak yüzeyinden kesilerek toplanabilir.
-
Ambalajlama: Hasat edilen pazılar genellikle 1-2 kg'lık demetler halinde hazırlanır.
