• notifications1
  • menü

Bugün : 22 Nisan 2018 Pazar

Kimyasal Bilgiler

Molarite

Derişim

  1. Yüzde derişim
  2. Molarite
  3. Normalite
  4. ppt (binde bir), ppm (milyonda bir) ve ppb (milyarda bir) Hesaplamaları
  5. Mol Kesri ve Mol Yüzdesi
  6. Molalite

Bir çözeltinin bilinen bir hacmindeki çözünen madde miktarı derişim (konsantrasyon) olarak tanımlanır. Derişim, yüzde derişim, molarite, normalite, ppt, ppm ve ppb cinsinden ifade edilebilir. Bunlardan başka mol kesri, mol yüzdesi ve molalite gibi derişim tanımları da kullanılabilir.

 

Yüzde derişim

Bir çözeltinin konsantrasyonu yüzde olarak birkaç şekilde ifade edilir. Karışıklıkları önlemek için kullanılan çözeltinin yüzde konsantrasyonu mutlaka açık olarak belirtilmelidir. Eğer bu bilgi olarak belirtilmemiş ise çözeltinin türünden çıkartılmaya çalışılır. Bu ifadelerin belirtilmesinin ne denli önemli olduğunu en iyi anlatacak örnek; ağırlıkça (w/w) % 50’lik NaOH çözeltisi, 1 litresinde 763 g NaOH içeriyor demektir. Bu da hacimde ağırlıkça yüzde (w/v) olarak % 76.3 demektir.

 

Ağırlıkça Yüzde (w/w)

Ağırlıkça yüz birim çözeltide bulunan çözünenin ağırlıkça kesridir. Genellikle ticari sulu reaktifler için kullanılır. Örneğin hidroklorik asit % 37’lik (w/w) çözelti halinde satılır. 

% (w/w) = çözünen maddenin ağırlığı (g) / [çözünen madde (g) + çözücünün ağırlığı (g)] x 100 

 

Örnek
500 mL % 50’lik (w/w) NaOH çözeltisi nasıl hazırlanır? 

% 50 = [X / (X +(500 –X)] x 100 X = 250 g çözünen  O halde bu çözeltinin hazırlanmasında 250 g NaOH alınır ve üzerine 250 mL saf su eklenir.

 

Hacimce Yüzde (v/v)

Hacimce 100 birim çözeltide bulunan çözünenin hacimce kesridir. Saf bir sıvının başka bir sıvı ile seyreltilmesi ile hazırlanan çözeltiler için kullanılır. 

% (v/v) = [(çözünen sıvının hacmi (mL) / çözeltinin hacmi (mL)] x 100 

 

Örnek
150 mL % 28’lik (v/v) sulu etil alkol çözeltisi nasıl hazırlanır? 

% 28 = (X / 150 mL) x 100 X = 42 mL 

42 mL etil alkol alınır ve son hacim saf su ile 150 mL’ye tamamlanır.

 

Hacimde Ağırlıkça Yüzde (w/v)

Hacimce 100 birim çözeltide bulunan çözünenin ağırlıkça kesridir. Katı maddelerin seyreltik sulu çözeltilerinin hazırlanması için kullanılır. 

% (w/v) = [çözünen maddenin ağırlığı (g) / çözeltinin hacmi (mL)] x 100 

 

Örnek
250 mL % 20’lik (w/v) NaCl çözeltisi hazırlamak için kaç gram NaCl gerekir? 
% (w/v) = ( w1 / v) x 100 % 20 = (w1 / 250) x 100 w1 = 50 g 
Bu durumda 50 g NaCl tartılır, suda çözülerek son hacim saf su ile 250 mL’ye tamamlanır.

 

Molarite

Molarite, bir litre çözeltide çözünen maddenin mol sayısını gösterir. M harfi ile gösterilir. 

M= n (mol) / V (L) 

 

Örnek
500 mL 0.1 M NaOH çözeltisi hazırlamak için kaç gram NaOH tartılmalıdır? 

MA (Molekül ağırlığı NaOH)= 23 + 16 + 1 = 40 g/mol 

M= n / V 0.1 mol/L= n / 0.5 (L) n= 0.05 mol 

n= m/MA 0.05 mol= m /40 (g/mol) m= 2 g 

2 g NaOH tartılarak son hacim dikkatlice 500 mL‘ye tamamlanır.

 

Normalite

Çözeltinin 1 mL‘sinde bulunan çözünen maddenin milieşdeğer gram sayısıdır. Aynı ifade litresindeki eşdeğer gram sayısı olarak da belirtilebilir.
 
N= (m /eşdeğer gram sayısı) /V

Eşdeğer gram sayısı: Molekül ağırlığı / Tesir değerliği
 
 

Tesir Değerliği (TD) : Asitlerin ortama verdiği H+ iyonu sayısı, bazların ortama verdiği OH-iyonu sayısı, tuzların ise ortama verdiği veya aldığı elektron sayısına tesir değerliği denir. 

Örneğin H2SO4 için bu değer 2’dir. Çünkü sülfürik asit 2 tane H+ iyonunu sulu çözeltisine verebilir. NaOH, HNO3, HCl için bu değer 1’dir. Aşağıda bazı bileşiklerin tesir değerliği verilmiştir. Fakat tesir değerliği hesaplanırken, tesir değerliği bulunacak maddenin reaksiyona girdiği madde ile verdiği tepkimeye göre tesir değerliğinin değişebileceği unutulmamalıdır. Bu nedenle son dönemlerde normalite kavramı yerine maddenin reaksiyonu yazılarak stokiyometrik oran üzerinden hesaplama yapılmaktadır.

 

Molarite ve normalite arasında N = M x TD bağlantısı vardır.

 

ppt (binde bir), ppm (milyonda bir) ve ppb (milyarda bir) Hesaplamaları

Eser miktardaki çözeltilerin derişimini belirtmek amacıyla kullanılır.


ppt = (g çözünen / kg veya litre çözelti)

ppm = (mg çözünen / kg veya litre çözelti)

ppb = (µg çözünen / kg veya litre çözelti) şeklinde ifade edilir.
 
 

Not: Bazen ppt ifadesi part per thousand (binde bir) olarak kullanıldığı gibi bazende part per trillion (trilyonda bir) olarak da ifade edilebilir. Bu nedenle hangi ifade için kullanıldığına dikkat edilmelidir.

 

Örnek:

Bir su örneğinin analizi sonucunda bulunan  Na+ derişimi 200 ppm olarak bulunmuştur. Sudaki sodyum kaynağının NaCl olduğu düşünülmektedir. NaCl’ ün derişimi hesaplayız. 
Çözelti seyreltik olduğundan yoğunluk l g/mL alınabilir. Bu durumda çözeltinin litresinde 200 mg Na+ var demektir.
 
n (mol) = m (g) / Ma (g/mol) formülünden önce mol sayısı bulunur.
 
nNa+  = ( 200 x10-3 g) / (23 g/mol) = 8,70 x 10-3 mol
 
V = 1 lt olduğu için n = M
[Na+] = 8,70 x 10-3 M


Bu aynı zamanda NaCl nin molaritesidir.

 

Mol Kesri ve Mol Yüzdesi

Mol kesri, çözeltideki bileşenlerden birinin mol sayısının toplam mol sayısına oranıdır. Genel olarak X ile gösterilir. Bazen X, 100 ile çarpımı olarak da ifade edilir, bu durumda mol yüzdesinden söz edilir.
 
X çözünen = n çözünen / n toplam

Xçözücü = n çözücü / n toplam
 
X çözünen + X çözücü = 1 dir.


 
Örnek:
 
1,5 mol metanol 50 g suda çözülüyor. Elde edilen çözeltinin metanol ve su yönünden mol kesri ve mol yüzdeleri nedir?
CH3OH (32 g/mol); H2O (18g/mol) .
 
n (mol) = m (g) / Ma (g/mol) formülünden suyun mol sayısını bulalım.
 
n (mol) = 50 / 18 = 2,78 mol
 
X etil alkol=  (1,5 / (1,5+2,78)) = 0.350
 
% X etil alkol = 100 x 0.350 = 35,0   
  
X çözünen + X çözücü = 1

X çözücü = 1 - X çözünen

X çözücü = 1 - 0.350 = 0,650

% X su = 100 x 0.650 = 65,0

 

Molalite

1000 g çözücüde çözünen maddenin mol sayısını gösterir. m ile gösterilir. 

m = (n / w) x 1000

 

Arafa TARIM

ARAFA TARIM

Zirai İlaç - Gübre - Tohum Satışı

Ziraat Mühendisi | Arafa KARAÇELEBİ

Whatsapp : 0545 447 0223

Analitik Kimya Derişim

Analitik Kimya Derişim

Derişim Yüzde derişim Molarite Normalite ppt (binde bir), ppm (milyonda bir) ve ppb (milyarda bir) Hesaplamaları Mol Kesri ve Mol Yüzdesi Molalite Bir çözeltinin bilinen bir hacmindeki ...

15 Mart 2016, Salı

Analitik Kavramı

Analitik Kavramı

Analitik Kavramı Analitik İşlemler Analiz İçin Numunenin Hazırlanması Analitik kimya, bir maddenin bileşenlerinin ayrılması, tanınması ve miktarlarının bulunması işlemlerini içerir. Analit...

15 Mart 2016, Salı

Ppm Hesaplamaları Ve Ppm Formülü

Ppm Hesaplamaları Ve Ppm Formülü

Ppt (binde bir), ppm (milyonda bir) ve ppb (milyarda bir) hesaplamaları aşağıda örnekleri ile birlikte verilmiştir. ppt, ppm ve ppb hesaplamaları ile ilgili bir sorunuz olursa bize yorumlar kısmınd...

5 Nisan 2017, Çarşamba

Kalsiyum Karbonat

Kalsiyum Karbonat

Kalsiyum karbonat, halk arasında kireç taşı olarak bilinen bir tür kimyasal bileşiktir. Bileşik formülü CaCO3 şeklindedir. Bu bileşik doğada en fazla eski kayaçlarda ve deniz kabuklarında bulunur. ...

17 Mayıs 2016, Salı

Genel Kimya Laboratuvarı Deneyleri

Genel Kimya Laboratuvarı Deneyleri

Bu sunumuz da genel kimya laboratuvarı deneylerinin nasıl yapıldığını ve nasıl sonuçlar çıkması gerektiği anlatan föy niteliğinde bir sunum. Bu sunu pdf formatında yer almaktadır ve Yrd. Doç. Dr. Ö...

6 Nisan 2016, Çarşamba

Laboratuvar Güvenliği

Laboratuvar Güvenliği

Laboratuvar Güvenliği Doğru ve güvenilir analiz sonuçları elde etmek, herşeyden önce analizi yapan kişinin temiz, dikkatli ve düzenli çalışmasıyla mümkündür. Amaç, yapılacak analizin tam bir güven...

16 Mart 2016, Çarşamba

Deney Öncesi Hazırlık

Deney Öncesi Hazırlık

Deney Öncesi Hazırlık 01. Tartım İşlemi Tartım işlemi deney sırasında dikkat edilmesi gereken en temel işlemdir. Laboratuvarda tartım işlemine geçilmeden önce her defasında terazinin kalibrasy...

15 Mart 2016, Salı

Analitik Kimya Derişim

Analitik Kimya Derişim

Derişim Yüzde derişim Molarite Normalite ppt (binde bir), ppm (milyonda bir) ve ppb (milyarda bir) Hesaplamaları Mol Kesri ve Mol Yüzdesi Molalite Bir çözeltinin bilinen bir hacmindeki ...

15 Mart 2016, Salı

Ppm Hesaplamaları Ve Ppm Formülü

Ppm Hesaplamaları Ve Ppm Formülü

Ppt (binde bir), ppm (milyonda bir) ve ppb (milyarda bir) hesaplamaları aşağıda örnekleri ile birlikte verilmiştir. ppt, ppm ve ppb hesaplamaları ile ilgili bir sorunuz olursa bize yorumlar kısmınd...

5 Nisan 2017, Çarşamba

Genel Kimya Laboratuvarı Deneyleri

Genel Kimya Laboratuvarı Deneyleri

Bu sunumuz da genel kimya laboratuvarı deneylerinin nasıl yapıldığını ve nasıl sonuçlar çıkması gerektiği anlatan föy niteliğinde bir sunum. Bu sunu pdf formatında yer almaktadır ve Yrd. Doç. Dr. Ö...

6 Nisan 2016, Çarşamba

Laboratuvar Güvenliği

Laboratuvar Güvenliği

Laboratuvar Güvenliği Doğru ve güvenilir analiz sonuçları elde etmek, herşeyden önce analizi yapan kişinin temiz, dikkatli ve düzenli çalışmasıyla mümkündür. Amaç, yapılacak analizin tam bir güven...

16 Mart 2016, Çarşamba

Kalsiyum Karbonat

Kalsiyum Karbonat

Kalsiyum karbonat, halk arasında kireç taşı olarak bilinen bir tür kimyasal bileşiktir. Bileşik formülü CaCO3 şeklindedir. Bu bileşik doğada en fazla eski kayaçlarda ve deniz kabuklarında bulunur. ...

17 Mayıs 2016, Salı

x
Aklınıza bir soru mu takıldı? Siz sorun biz cevap verelim.

Saliha 1 yıl önce

Molalite ile ilgili örnek soru lazım

Serhat 1 yıl önce

Bu dersi hiç sevmiyorum :(

:) 1 yıl önce

:)

Belgin 1 yıl önce

Görsel olarak anlatmanız mümkün müdür?

Büşra Haydaroğlu 1 yıl önce

Allahım yarın kimya yazılım varrrr😢

Selin 1 yıl önce

Benimde yarin kimya sinavim var ve ne yapacağımı bilmiyorum 😩

Güvenlik Kodu : TRV6Q

(Güvenlik kodunu bu kutucuğa yazın!)

KULLANICI YUVASI

Kullanıcı Adınız

Şifreniz

Üye Ol Şifremi Unuttum

SPONSORLARIMIZ
sedef tarım Arafa TARIM
SİTE İSTATİSTİKLERİ
  • Konular (3719)
  • Duyurular (2640)
  • Resimler (4121)
  • Dokümanlar (1682)
  • Üyeler (6404)
reflesh

Çileğe mikroskopla bakıldığında tam ortasındaki küçük kısmın bir krala benzediği görülür.

Arafa Tarım Market

Zirai İlaç, Gübre, Tohum Satışı

Ziraat Mühendisi Arafa KARAÇELEBİ | 0545 447 0223